سکته مغزی

روش‌های ارزیابی سکته های مغزی

اگر درگذشته مبتلا به سکته مغزی، حملات گذرای کاهش خون‌رسانی مغز (TIA) یا سایر علایم سکته‌های مغزی شده‌اید، ممکن است پزشکان بررسی‌هایی را برای مشاهده مغز و نحوه خون‌رسانی آن انجام دهند تا بتوانند تشخیص دهند که کدام قسمت از مغز تحت تاثیر قرارگرفته است و همچنین بتوانند تعیین نمایند که سکته‌مغزی باعث چه مشکلاتی شده است. پزشک با درنظرگرفتن سابقه پزشکی شما تصمیم خواهد گرفت که چه بررسی‌هایی ضروری‌اند. معمولا این بررسی‌ها، ایمن و بدون درد بوده و ممکن است به صورت سرپایی انجام شوند (یعنی لازم نیست شما در طول شب در بیمارستان بستری باشید).

تصویربرداری از مغز
برخی بررسی‌ها برای بررسی بافت مغز از تکنیک‌های تصویربرداری استفاده می‌کنند:

  • سی تی اسکن (توموگرافی کامپیوتری) از اشعه ایکس برای ایجاد تصاویر مقطعی (برش گونه) از مغز استفاده می‌کند. هدف از این کار تشخیص این است که آیا سکته مغزی رخ داده است و اگر رخ داده است از چه نوعی (ناشی ازکاهش خون‌رسانی یا خونریزی دهنده) بوده است. انجام سی‌تی‌اسکن۲۰ دقیقه طول می‌کشد.
  • در ام.آر.آی (MRI یا تصویربرداری با رزونانس مغناطیسی) شما در یک میدان مغناطیسی قرار داده می‌شوید و سپس در معرض انرژی مغناطیسی با یک فرکانس مشخص قرار می‌گیرید. مغز به این انرژی مغناطیسی با فرکانس مشخص پاسخ می‌دهدکه قادر به ایجاد تصاویر بسیار خوبی هستند. پزشکان می‌توانند وجود، محل و اندازه آنوریسم‌ها یا ناهنجاری‌های سرخرگی- سیاهرگی را با استفاده از ام.آر.آی تشخیص دهند. آنوریسم‌ها و ناهنجاری‌های سرخرگی-سیاهرگی ممکن است منجر به سکته مغزی شوند. انجام یک ام.آر.آی معمولاً ۳۰ دقیقه طول می‌کشد. یک روش جدید به نام ام.آر.آی فوق سریع در برخی از مراکز درمانی وجود دارد که تنها ۱۵ دقیقه یا حتی کمتر از آن کمتر طول می‌کشد. تشخیص و تصویربرداری سریع یک سکته مغزی در یک بیمارستان، باعث افزایش سرعت تجویز داروهای ضدلخته در صورت لزوم می‌شوند که می‌توانند باعث پیشگیری از گسترش آسیب شوند.

  • آنژیوگرافی از رگهای خونی در حقیقت تصویربرداری با استفاده از اشعه ایکس از آنها می‌باشد. وقتی‌که برای عکس‌برداری از رگهای خونی مغز، آنژیوگرافی انجام می‌شود، پزشکان می‌توانند سکته‌های مغزی و آنوریسم‌های مغزی را تشخیص دهند و در مورد اعمال جراحی برنامه‌ریزی کنند. از آنجایی‌که آنژیوگرافی تهاجمی‌تر است، لذا معمولا زمانی انجام می‌شود که سایر بررسی‌ها اطلاعات ضروری را فراهم نکرده باشند. برای انجام آنژیوگرافی در مغز، یک کاتتر وارد یک سرخرگ (معمولا در کشاله ران) می‌شود، سپس کاتتر به سمت سرخرگ‌های کاروتیدی گردن هدایت می‌شود. یک ماده حاجب از طریق کاتتر تزریق شده و تصاویر با استفاده از اشعه ایکس گرفته می‌شوند و پزشک از این راه می‌تواند جریان خون مغز را بررسی نماید.

روش‌های ارزیابی فعالیت الکتریکی مغز 

برخی تست‌ها فعالیت الکتریکی مغز را بررسی می‌کنند:

  • نوار مغز یا الکتروانسفالوگرافی (EEG) فعالیت الکتریکی مغز را ثبت می‌کند. الکترودها بر روی پوست سر قرار داده شده و ایمپالس‌های الکتریکی مغز را انتقال می‌دهند تا بر روی یک کاغذ مخصوص ثبت شود. شدت، مدت، فرکانس و موقعیت ایمپالس‌ها اطلاعاتی را درباره فعالیت مغز فراهم می‌کنند.
  • تست‌های پاسخ تحریکی (Evoked response tests)، روش‌هایی برای اندازه‌گیری توانایی مغز در پردازش و پاسخ به محرک‌های محیطی می‌باشند. الکترودهای موجود بر روی پوست سر، پاسخ مغز را منتقل می‌کنند. برای تحریک ایجاد یک پاسخ بینایی، پزشک نور را در چشم می‌تاباند. برای پاسخ شنوایی، صدایی به گوش می‌فرستد. برای پاسخ بدنی، یک عصب در بازو یا پا بصورت الکتریکی تحریک می‌شود. با بررسی این پاسخ‌ها، نواحی غیرطبیعی‌ در مغز مشخص می‌شوند.


روش‌های ارزیابی جریان خون در مغز

برخی تست‌‌ها عملکرد عروقی را بررسی می‌کنند و نشان می‌دهند که جریان خون در مغز چگونه است:

  • سونوگرافی داپلر (یا سونوگرافی کاروتید) از امواج صوتی با فرکانس بالا برای تشخیص انسداد در سرخرگ‌های کاروتیدی در گردن استفاده می‌کند. پزشک از یک وسیله به نام پروب داپلر یا ردیاب بر روی گردن استفاده می‌نماید. امواج مافوق صوت وارد سرخرگ‌ها می‌شوند و در اثر برخورد با سلول‌های خونی منعکس می‌شوند. امواج انعکاس یافته صوتی که با یک فرکانس دیگر به پروب سونوگرافی برمی‌گردند با سرعت حرکت سلول‌های خونی ارتباط دارند. اطلاعات حاصل از بررسی سونوگرافی، باریک شدگی یا انسداد سرخرگ‌های کاروتیدی را مشخص می‌کنند.
  • آنژیوگرافی تفریقی دیجیتال (Digital subtraction angiography , DSA)روشی است که از اشعه ایکس استفاده می‌کند و در آن یک ماده حاجب از طریق کاتتر وارد سرخرگ‌های اصلی تغذیه کننده مغز می‌شود. همزمان با حرکت و گردش ماده حاجب، دستگاه اشعه ایکس حرکات آن را ثبت می‌کند بطوریکه پزشک می‌تواند بوسیله آن منشا سکته را پیدا کند. این فن آوری پس زمینه استخوان و بافت را از هم افتراق می‌دهد و رگ‌ها را مشخص می‌نماید. در DSA نسبت به آنژیوگرافی معمولی از ماده حاجب کمتری استفاده می‌شود، لذا استفاده از این روش در گروهی از افراد مفیدتراست که مواد حاجب (رنگی) در آن‌ها منجر به ایجاد بیماری کلیوی می‌شوند.

مشاهده بیشتر

قلب سالم

بیماری‌های قلبی‌عروقی اشکال مختلفی مانند: فشارخون‌بالا، بیماری‌سرخرگهای‌کرونری، بیماریهای دریچه‌ای قلب، نارسایی احتقانی قلبی، تصلب‌شرایین (آترواسکلروز) و سکته مغزی دارند. بدلیل بار سنگینی که این بیماری‌ها از لحاظ اقتصادی و سلامت بر جامعه وارد می‌سازند، تحقیقات وسیعی برای پیشگیری از این بیماری‌ها انجام گرفته است. در طول دهه‌های اخیر مطالعات وسیعی بر روی صدها هزار نفر انجام گرفته است. این مطالعات عوامل خطری را که سبب افزایش احتمال ابتلا فرد به بیماری‌های قلبی‌عروقی می شوند را مشخص نموده‌اند. آگاهی از این عوامل خطر و چگونگی کنترل آنها این فرصت را این فرصت را بوجود می آورد که بتوان از بروز این بیماری ها پیشگیری کرده و یا در صورت ابتلا از شدت آن کاست. بیماری‌های قلبی‌عروقی تهدیدی عمده برای جامعه انسانی به شمار می‌آیند ولی می‌توان میزان مرگ و میر ناشی از آنها را به شکل قابل توجهی کاهش داد، چراکه بسیاری از افراد می‌توانند تغییرات مثبتی را در شیوه زندگی خود ایجاد کرده و از ایجاد و یا بدترشدن این بیماری‌ها پیشگیری کنند. ایجاد تغییرات سالم در شیوه زندگی مطابق با رهنمودهایی که از چندین دهه تحقیقات بدست آمده‌اند نه تنها سبب پیشگیری از بیماری‌های قلبی‌عروقی می‌شوند بلکه خطر ابتلا به بیماری‌های خطرناکی مثل سرطان و دیابت (بیماری قند خون) را نیز کاهش می‌دهند.

نوشته های مشابه

بستن
بستن